Γράφει η Κέλλη Κρητικού
Ανατροπές, φαντασία, δράση και φυσικά βιβλία, συνθέτουν το σαγηνευτικό σκηνικό του μυθιστορήματος του Gareth Brown με τον τίτλο «Το βιβλίο των θυρών». Από τις πρώτες κιόλας σελίδες, η πλοκή σε καλεί να αφήσεις πίσω σου την πραγματικότητα και να διαβείς το κατώφλι ενός κόσμου αλλιώτικου, παράξενου, αλληγορικού, όπου κάθε πόρτα μπορεί να οδηγήσει οπουδήποτε. Με ρυθμό που δεν σε αφήνει να χαλαρώσεις και μια αίσθηση διαρκούς ανακάλυψης, ο συγγραφέας χτίζει μια περιπέτεια γεμάτη μυστήριο, ένταση και απρόσμενες διαδρομές, παρακινώντας σε να δεις τι κρύβεται πίσω από την επόμενη πόρτα.
Η ιστορία φαντάζει στην αρχή απλή, λιτή, και μοιάζει να κινείται σε πιο feelgood τόνους. Η Κάσσι εργάζεται σε ένα μικρό βιβλιοπωλείο στη Νέα Υόρκη, στο Βιβλιοπωλείο Κέλνερ, ζει μια ήσυχη ζωή και έχει στο πλευρό της τη συγκάτοικο και φίλη της Ίζι. Η καθημερινότητά της είναι απλή, λιτή, ήρεμη, σημαδεμένη από απώλειες αλλά και από μικρές χαρές. Όλα όμως αλλάζουν τη στιγμή που ένας αγαπημένος ηλικιωμένος πελάτης του βιβλιοπωλείου, ο κύριος Τζον Ουέμπερ, πεθαίνει ξαφνικά μπροστά της, αφήνοντάς της ως κληρονομιά ένα μικρό βιβλίο με ξεθωριασμένο καφετί δερμάτινο εξώφυλλο που στην πρώτη σελίδα έγραφε «Αυτό είναι το Βιβλίο των Θυρών. Όταν το κρατάς στα χέρια σου, κάθε πόρτα είναι όλες οι πόρτες». Και ακριβώς από κάτω μια προσωπική αφιέρωση για εκείνη!
Η Κάσσι στέκεται στην αρχή αμήχανη, αλλά μαζί με τη φίλη της αποφασίζουν να μάθουν περισσότερα γι αυτό το βιβλίο, για τη μαγεία που κρύβεται στις σελίδες του, για τις ζωγραφισμένες πόρτες που υπάρχουν στις σελίδες του και για τα ταξίδια που υπόσχεται να της χαρίσει. Και μέσα σε μια στιγμή, η ζωή της θα αλλάξει εντελώς. Νέα άνθρωποι, νέα μέρη, νέες εμπειρίες εμφανίζονται μπροστά της και την προκαλούν να διασκεδάσει και να ζήσει όσα ονειρεύεται. Μα κάθε νόμισμα έχει δύο όψεις, και το Βιβλίο των Θυρών είναι ένα βιβλίο που το θέλουν πολλοί και απεγνωσμένα. Κάποιοι μάλιστα έχουν στην κατοχή τους άλλα ξεχωριστά βιβλία της ίδιας «συλλογής» και γι εκείνους το μαγικό βιβλίο της Κάσσι είναι το κλειδί για να ξεκλειδώσουν άλλες πόρτες και τη Βιβλιοθήκη Φοξ με τα μυστικά της. Ο χρόνος τρέχει και οι δύο φίλες έρχονται αντιμέτωπες με τους πιο θανάσιμους εχθρούς, που είναι ικανοί για όλα.
«Το βιβλίο των θυρών» ξεδιπλώνει μια ιστορία ανατρεπτική, αλληγορική και γλυκόπικρη, με μια δεξιοτεχνία που σε παρασύρει από τις πρώτες σελίδες. Η πλοκή στήνεται με ακρίβεια, πειστικότητα, εξελίσσεται απρόβλεπτα δίνοντας ζωή σε έναν μυθολογικό κόσμο όπου τα βιβλία έχουν τον πρώτο λόγο και η μάχη του καλού και του κακού οδηγεί τις καταστάσεις στα άκρα. Τα βιβλία μεταμορφώνονται σε αντικείμενα με τρομακτική δύναμη, ικανά να επηρεάσουν την πραγματικότητα, τα συναισθήματα, τη μνήμη, ακόμα και τους νόμους της φύσης και οι ζωγραφισμένες πόρτες στις σελίδες του βιβλίου δεν είναι απλώς σύμβολα, αλλά πύλες που οδηγούν σε άλλα μέρη, άλλους χρόνους, άλλες ζωές.
Η αφήγηση κινείται με καταιγιστικό ρυθμό, γεμάτη καταδιώξεις, ταξίδια στον χρόνο, συγκρούσεις και συνεχείς αλλαγές πορείας. Ιδιαίτερα ευφυές είναι ο τρόπος που ο συγγραφέας πλέκει το παρελθόν με το παρόν, δημιουργώντας συνδέσεις που αποκτούν νόημα πολύ αργότερα, προσφέροντας στον αναγνώστη εκείνη την απολαυστική αίσθηση της αναδρομικής αποκάλυψης. Τίποτα δεν είναι τυχαίο και κάθε λεπτομέρεια διαδραματίζει τον δικό της σημαίνοντα ρόλο.
Η σκιαγράφηση των χαρακτήρων είναι από τα μεγάλα ατού του βιβλίου. Παρότι πρόκειται για ένα μυθιστόρημα φαντασίας, οι ήρωες είναι βαθιά ανθρώπινοι. Η Κάσσι δεν είναι μια άτρωτη ηρωίδα, αλλά μια γυναίκα που φοβάται, αμφιβάλλει, πενθεί και παλεύει να προστατέψει όσους αγαπά. Η φιλία της με την Ίζι λειτουργεί ως συναισθηματικός άξονας της ιστορίας, προσφέροντας βάθος και τρυφερότητα μέσα στον καταιγισμό των γεγονότων. Οι δευτεραγωνιστές δεν λειτουργούν απλώς υποστηρικτικά, αλλά παίζουν κομβικό ρόλο, φέρνοντας μαζί τους διαφορετικές ηθικά διλήμματα και προσωπικά τραύματα.
Η γραφή του Brown είναι απλή, ρέουσα και εξαιρετικά κινηματογραφική. Οι εικόνες εναλλάσσονται με ταχύτητα, οι διάλογοι είναι ζωντανοί και η δράση δεν χάνει τον παλμό της. Παράλληλα, οι συναισθηματικά φορτισμένες σκηνές —ιδιαίτερα εκείνες που σχετίζονται με την απώλεια, τη μνήμη και τις δεύτερες ευκαιρίες— προσφέρουν στιγμές βαθιάς συγκίνησης.
Το βιβλίο των θυρών είναι ένα ευφυές, αλληγορικό και συναρπαστικό μυθιστόρημα που μιλά για τη δύναμη των βιβλίων, τις επιλογές που διαμορφώνουν τη ζωή μας και την ανάγκη να προστατεύσουμε ό,τι έχει πραγματική αξία. Ένα εντυπωσιακό συγγραφικό ντεμπούτο που ισορροπεί ανάμεσα στη φαντασία, τη δράση και το συναίσθημα και αφήνει την αίσθηση πως, κάπου υπάρχει πράγματι μια πόρτα που περιμένει να την ανοίξουμε.
«Το βιβλίο των θυρών» του Gareth Brown (μτφρ. Δέσποινα Κανελλοπούλου) κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πατάκη, περισσότερες πληροφορίες ΕΔΩ
Photo by Joachim Schnürle on Unsplash
Η Κέλλη Κρητικού είναι αρθρογράφος και βιβλιοκριτικός σε έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα
